Νέα σύγχυση γύρω από την πορεία του πολέμου ΗΠΑ–Ιράν προκάλεσαν οι αντικρουόμενες δηλώσεις της Δευτέρας. Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι νέες διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη θα ξεκινούσαν το απόγευμα της Δευτέρας, αφού, όπως είπε, ακύρωσε μια σχεδιαζόμενη επίθεση μεγάλης κλίμακας κατά της χώρας. Λίγες ώρες αργότερα, ωστόσο, το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών διέψευσε κατηγορηματικά ότι βρίσκεται σε επαφές με την Ουάσιγκτον, ξεκαθαρίζοντας πως οι μόνες συνομιλίες που διεξάγει αφορούν το Ομάν και την ασφαλή ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ.
- Ο Τραμπ δήλωσε πως ακύρωσε πλήγματα κατά του Ιράν και ότι νέες συνομιλίες θα άρχιζαν τη Δευτέρα το απόγευμα.
- Η Τεχεράνη αρνήθηκε ότι διεξάγονται διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ, επιμένοντας πως συζητά μόνο με το Ομάν.
- Οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν πάνω από 6%, με το Brent στα 82,41 δολάρια το βαρέλι.
Η αναγγελία Τραμπ μετά την ακύρωση των πληγμάτων
Επιστρέφοντας από το Νιου Τζέρζι στην Ουάσιγκτον, ο Τραμπ μίλησε στους δημοσιογράφους επί του αεροσκάφους του και υποστήριξε ότι η επίθεση που είχε προγραμματιστεί θα ήταν «η μεγαλύτερη από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο», αλλά αποφάσισε να την αναβάλει. «Αυτό που θα κάνουμε τώρα είναι να τους μιλήσουμε, υπό μορφή διαπραγμάτευσης. Αυτή θα αρχίσει αύριο το απόγευμα», είπε.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δεν έδωσε λεπτομέρειες για το πού θα διεξάγονταν οι επαφές ή ποιοι θα συμμετείχαν, ενώ αρνήθηκε να απαντήσει αν υπάρχει προθεσμία για συμφωνία. «Θα προτιμούσα να κλείσω μια συμφωνία; Δεν θέλω να σκοτώσω ανθρώπους», ανέφερε. Επέμεινε παράλληλα πως «υπάρχει συμφωνία για το Ορμούζ» και ότι θα ακολουθήσει και άλλη για αυτό που αποκάλεσε «αποπυρηνικοποίηση» του Ιράν.
Η Τεχεράνη διαψεύδει: «Δεν διαπραγματευόμαστε με τις ΗΠΑ»
Σε αντίθετη κατεύθυνση κινήθηκε ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκαΐ, ο οποίος σε εβδομαδιαία ενημέρωση δήλωσε: «Προς το παρόν δεν διεξάγουμε διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ. Οι συνομιλίες μας γίνονται με το Ομάν για την εξασφάλιση διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ». Πρόσθεσε ότι η Τεχεράνη δεν πρόκειται «να φιλοξενήσει αντιπροσωπεία ούτε να είναι φιλοξενούμενη κάποιας χώρας αυτές τις μέρες».
Το Ιράν κατέστησε σαφές ότι μια συμφωνία με το Ομάν δεν αρκεί από μόνη της για να ξανανοίξουν τα στενά για την εμπορική ναυσιπλοΐα, όσο συνεχίζεται η αμερικανική «επιθετικότητα».
«Όσο συνεχίζεται η θαλάσσια πολιορκία και οι ενέργειες των ΗΠΑ, δεν θα υπάρξει σημαντική αλλαγή στην κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ», τόνισε ο Μπαγκαΐ, συνδέοντας την επαναφορά της ναυσιπλοΐας άμεσα με τον τερματισμό των αμερικανικών επιχειρήσεων.
Το κλειδί των Στενών του Ορμούζ
Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν έναν από τους πλέον κρίσιμους θαλάσσιους διαδρόμους για τη μεταφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου παγκοσμίως. Η σύγκρουση έχει διαταράξει τις αγορές ενέργειας και έχει ουσιαστικά κλείσει το πέρασμα, γεγονός που εξηγεί γιατί κάθε ένδειξη αποκλιμάκωσης έχει άμεση επίδραση στις τιμές.
Η αντίδραση των αγορών ήταν άμεση: οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν απότομα στις πρωινές ασιατικές συναλλαγές μετά την αναγγελία Τραμπ, με το Brent παράδοσης Σεπτεμβρίου να πέφτει πάνω από 6% στα 82,41 δολάρια το βαρέλι.
Ο Μπαγκαΐ ανέφερε ότι το Πακιστάν έχει αναλάβει διαμεσολαβητικό ρόλο στις επαφές Τεχεράνης–Ουάσιγκτον, ενώ και το Κατάρ παρέχει υποστήριξη. Απέρριψε, ωστόσο, την προσθήκη νέου μεσολαβητή, λέγοντας ότι «δεν είναι σωστή», και υπογράμμισε πως το Ιράν θα στηριχθεί πρωτίστως στη δική του «ισχύ και αποτρεπτική ικανότητα». Αναφέρθηκε επίσης θετικά στις πληροφορίες ότι η Σαουδική Αραβία επιχείρησε να αποτρέψει νέα αμερικανική επίθεση.
Επιφυλάξεις για το κατά πόσον μια συμφωνία είναι «επικείμενη»
Αναλυτές εκφράζουν σκεπτικισμό για τις προοπτικές μιας διαπραγματευμένης λύσης. Ο Τρίτα Παρσί, εκτελεστικός αντιπρόεδρος του Quincy Institute, δήλωσε στο Al Jazeera ότι οι επαναλαμβανόμενες κλιμακώσεις και ακυρώσεις επιθέσεων εκ μέρους του Τραμπ έχουν βλάψει τις προοπτικές διαλόγου. «Αυτό έχει γίνει κάπως κουραστικό μοτίβο. Κάποια στιγμή θα χαθεί κάθε αξιοπιστία για τις διαπραγματεύσεις», σημείωσε.
Στο μεταξύ, στην ευρύτερη περιοχή, δύο δεξαμενόπλοια με σαουδαραβικό πετρέλαιο –τα Lesvos και Desh Vaibhav– διέσχισαν τα Στενά Μπαμπ ελ-Μαντέμπ το Σαββατοκύριακο, παρά το ναυτικό εμπάργκο που έχουν κηρύξει οι Χούθι της Υεμένης. Η κίνηση στον διάδρομο μειώθηκε αισθητά, με μόλις 18 εμπορικά πλοία να διέρχονται την Κυριακή έναντι 28 την Παρασκευή. Ο Μπαγκαΐ, πάντως, απέρριψε κάθε σύνδεση του ζητήματος της Υεμένης με τον πόλεμο ΗΠΑ–Ιράν, λέγοντας πως «το ζήτημα της Υεμένης αφορά την ίδια την Υεμένη».
Πιστεύετε ότι οι δηλώσεις Τραμπ για «επικείμενη συμφωνία» μπορούν να οδηγήσουν σε πραγματική αποκλιμάκωση ή πρόκειται για ακόμη έναν κύκλο έντασης; Πείτε μας τη γνώμη σας στα σχόλια.
