Οι ExxonMobil και Chevron είναι οι δύο μεγαλύτερες εισηγμένες πετρελαϊκές εταιρείες των Ηνωμένων Πολιτειών, ενώ η βρετανική Shell συγκαταλέγεται στους κορυφαίους ενεργειακούς ομίλους παγκοσμίως. Και οι τρεις ανακοίνωσαν για το δεύτερο τρίμηνο του 2026 εντυπωσιακή άνοδο της κερδοφορίας τους, καθώς η σύγκρουση μεταξύ ΗΠΑ, Ισραήλ και Ιράν εκτόξευσε τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου. Την ίδια περίοδο, οι καταναλωτές σε όλο τον κόσμο πλήρωσαν ακριβότερα τα καύσιμα, ενώ σε ορισμένες χώρες εμφανίστηκαν ελλείψεις.
- Τα συνδυασμένα κέρδη ExxonMobil και Chevron ξεπέρασαν τα 26 δισ. δολάρια, με άνοδο πάνω από 300% σε ένα τρίμηνο.
- Η Shell ανακοίνωσε προσαρμοσμένα κέρδη 9,84 δισ. δολαρίων, έναντι 4,26 δισ. πέρυσι.
- Το Brent εκτινάχθηκε από περίπου 70 δολάρια στο βαρέλι σε άνω των 100, φτάνοντας σε ένα σημείο τα 126 δολάρια.
- Δημοκρατικοί στο Κογκρέσο έχουν καταθέσει προτάσεις για φορολόγηση των υπερκερδών.
Ο πόλεμος έκλεισε τα Στενά του Ορμούζ και εκτόξευσε τις τιμές
Η σύγκρουση, που βρίσκεται πλέον στον έκτο μήνα της, ανέκοψε το μεγαλύτερο μέρος της ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ, ενός στενού θαλάσσιου περάσματος από το οποίο διερχόταν προηγουμένως περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου. Με τις παγκόσμιες προμήθειες περιορισμένες, η τιμή του Brent —του διεθνούς δείκτη αναφοράς— εκτινάχθηκε από τα περίπου 70 δολάρια σε άνω των 100 δολαρίων το βαρέλι για μεγάλο μέρος του Μαρτίου, του Απριλίου και του Μαΐου, αγγίζοντας σε μια στιγμή τα 126 δολάρια.
Στις ΗΠΑ, τα συμβόλαια αργού κατέγραψαν μέση τιμή 92,45 δολάρια ανά βαρέλι την περίοδο Απριλίου – Ιουνίου, αυξημένη κατά 27% σε σύγκριση με το προηγούμενο τρίμηνο. Στη διάρκεια του τριμήνου η τιμή κυμάνθηκε ανάμεσα στα 68 και τα 115 δολάρια το βαρέλι.
Διπλασιασμοί και τετραπλασιασμοί στα αποτελέσματα των εταιρειών
Η ExxonMobil, με έδρα το Spring του Τέξας, ανακοίνωσε διπλασιασμό των κερδών της στα 14,53 δισ. δολάρια, αυξημένα κατά 105% σε σχέση με πέρυσι, ενώ τα έσοδά της έφτασαν τα 116,02 δισ. δολάρια, +42%. Η Chevron, με έδρα το Χιούστον, σχεδόν τετραπλασίασε τα κέρδη της στα 12,07 δισ. δολάρια —αύξηση 385%— με έσοδα 70,06 δισ. δολαρίων, +56%. Συνδυαστικά, τα κέρδη των δύο ομίλων ξεπέρασαν τα 26 δισ. δολάρια σε τρεις μήνες, με άνοδο άνω του 300%.
Στην Ευρώπη, η Shell ανακοίνωσε προσαρμοσμένα κέρδη 9,84 δισ. δολαρίων για το τρίμηνο Απριλίου – Ιουνίου, έναντι 4,26 δισ. δολαρίων το αντίστοιχο τρίμηνο του 2025. Μαζί με τα 6,92 δισ. του πρώτου τριμήνου, τα κέρδη του πρώτου εξαμήνου 2026 ανέρχονται σε 16,76 δισ. δολάρια, αυξημένα κατά περίπου 70% σε ετήσια βάση — η ισχυρότερη επίδοση της εταιρείας από το 2022, όταν η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία είχε προκαλέσει αντίστοιχο ενεργειακό σοκ.
«Η λειτουργική μας απόδοση μάς επέτρεψε να πετύχουμε πολύ ισχυρά αποτελέσματα σε ακόμη ένα τρίμηνο σοβαρών αναταράξεων στις παγκόσμιες αγορές ενέργειας», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Shell, Ουάελ Σαουάν. Αντίστοιχα ισχυρές επιδόσεις καταγράφουν φέτος και άλλοι όμιλοι, όπως οι BP και Equinor.
Το κόστος για τους καταναλωτές και τις φτωχότερες χώρες
Ενώ οι εταιρείες κατέγραφαν υπερκέρδη, οι τιμές βενζίνης, ντίζελ και αεροπορικών καυσίμων ανέβηκαν, επιβαρύνοντας οδηγούς και επιβάτες. Σε ορισμένες χώρες οι προμήθειες μειώθηκαν επικίνδυνα, οδηγώντας σε σποραδικό δελτίο καυσίμων στην Αυστραλία και σε κλείσιμο κυβερνητικών γραφείων στο Νεπάλ και τη Σρι Λάνκα. Στις ΗΠΑ η τιμή της βενζίνης ξεπέρασε ξανά τα 4 δολάρια το γαλόνι.
«Υπάρχουν κοινωνικές ομάδες σε όλο τον κόσμο που περνούν πολύ καλά μέσα στην κρίση, και οι πετρελαιοπαραγωγοί είναι μία από αυτές», σχολίασε ο Πάτρικ Γκέιλι, επικεφαλής για τα ορυκτά καύσιμα της οργάνωσης Global Witness.
Σύμφωνα με την ίδια οργάνωση, οι έξι μεγαλύτερες ευρωπαϊκές πετρελαϊκές εταιρείες εμφανίστηκαν στο πρώτο τρίμηνο συνολικά κέρδη 22 δισ. δολαρίων, ποσό κατά 43% υψηλότερο σε σχέση με πέρυσι.
Προτάσεις για φόρο υπερκερδών στο αμερικανικό Κογκρέσο
Οι μεγάλες εταιρείες δεν καθορίζουν οι ίδιες την τιμή του αμερικανικού πετρελαίου, η οποία διαμορφώνεται από την προσφορά και τη ζήτηση και από το τι είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν έμποροι και διυλιστήρια. Παρ’ όλα αυτά, Δημοκρατικοί βουλευτές κατέθεσαν τον Μάρτιο νομοσχέδια για φορολόγηση των υπερκερδών από το 2026 και μετά, με τα έσοδα να ανακατανέμονται στους καταναλωτές.
Το μέτρο του γερουσιαστή Σέλντον Γουάιτχαουζ από το Ρόουντ Άιλαντ και το αντίστοιχο νομοσχέδιο του βουλευτή Ρο Κάνα από την Καλιφόρνια προβλέπουν έναν ειδικό φόρο ανά βαρέλι για εταιρείες που παρήγαγαν ή εισήγαγαν τουλάχιστον 300.000 βαρέλια πετρελαίου ημερησίως το 2025. Ο φόρος θα ανέρχεται στο 50% της διαφοράς μεταξύ της τιμής τη στιγμή της επιβολής και της μέσης τιμής ανά βαρέλι του προηγούμενου έτους. «Είναι δίκαιο να επιβάλλεται φόρος στα υπέρογκα κέρδη αντί να περικόπτονται τα προγράμματα σίτισης παιδιών», δήλωσε ο Γουάιτχαουζ. Παρόμοιες προτάσεις έχουν απορριφθεί σε προηγούμενες χρονιές.
Θεωρείτε δίκαιο να φορολογηθούν τα υπερκέρδη των πετρελαϊκών ομίλων ή μήπως τέτοια μέτρα θα επιβαρύνουν τελικά ξανά τον καταναλωτή; Πείτε μας τη γνώμη σας.
