Το κοινοβούλιο της Δανίας επικύρωσε ομόφωνα την Πέμπτη τη συμφωνία ασφαλείας με τις ΗΠΑ και τη Γροιλανδία, έπειτα από μήνες έντασης για τις αξιώσεις του Ντόναλντ Τραμπ να αποκτήσει τον έλεγχο του αυτόνομου δανικού εδάφους.
Η δανική Βουλή ενέκρινε το κείμενο με τις ψήφους και των 109 παρόντων βουλευτών, σε σύνολο 179 εδρών. Η δεύτερη ανάγνωση ολοκληρώθηκε χωρίς συζήτηση και χωρίς αρνητική ψήφο, ενώ το κοινοβούλιο της Γροιλανδίας είχε ήδη δώσει τη συγκατάθεσή του στις αρχές Νοεμβρίου, με 16 ψήφους υπέρ και επτά αποχές.
Για να τεθεί σε ισχύ η συμφωνία, απομένει το υπουργείο Εξωτερικών της Δανίας να ενημερώσει τις ΗΠΑ με διπλωματική διακοίνωση ότι ολοκληρώθηκαν οι διαδικασίες. Δεν απαιτείται ψηφοφορία στην αμερικανική Γερουσία.
Δύο νέες βάσεις και πρόβλεψη για τον «Χρυσό Θόλο»
Η συμφωνία διευρύνει την αμερικανική στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία, επιτρέποντας την κατασκευή δύο νέων βάσεων και την εγκατάσταση του συστήματος αντιπυραυλικής άμυνας «Χρυσός Θόλος». Παράλληλα, επιβεβαιώνει τη δανική κυριαρχία και το δικαίωμα των Γροιλανδών στην αυτοδιάθεση.
Το σύμφωνο προβλέπει ότι θα εξακολουθήσει να ισχύει ακόμη και αν η Γροιλανδία γίνει ανεξάρτητη.
Το κείμενο συμπληρώνει τη συμφωνία του 1951, βάσει της οποίας οι ΗΠΑ διαθέτουν ήδη ευρεία στρατιωτική πρόσβαση στο νησί. Αποκλείει επίσης χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης και ΝΑΤΟ από στρατηγικούς τομείς, με στόχο να εμποδίσει την Κίνα ή τη Ρωσία να αποκτήσουν επιρροή, ιδιαίτερα μέσω επενδύσεων.
Στη Γροιλανδία, η οποία έχει περίπου 57.000 κατοίκους και πλούσιους ορυκτούς πόρους, βρίσκεται ήδη η βορειότερη αμερικανική στρατιωτική βάση. Το νησί βρίσκεται πάνω στη συντομότερη διαδρομή μεταξύ Ευρώπης και Βόρειας Αμερικής.
Ο Αμερικανός πρεσβευτής στη Δανία, Κένεθ Χάουερι, χαιρέτισε την επικύρωση με ανάρτησή του στο Χ, χαρακτηρίζοντας τη συμφωνία «τεράστιο επίτευγμα». Όπως ανέφερε, εκσυγχρονίζει την εταιρική σχέση για τις μελλοντικές προκλήσεις ασφαλείας και ενισχύει την ασφάλεια των ΗΠΑ, του Βασιλείου της Δανίας, συμπεριλαμβανομένης της Γροιλανδίας, και ολόκληρου του ΝΑΤΟ.
Οι απειλές Τραμπ προηγήθηκαν της συμφωνίας του Σεπτεμβρίου
Το σύμφωνο υπογράφηκε στη Νέα Υόρκη στις 22 Σεπτεμβρίου από τον Τραμπ, την πρωθυπουργό της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν και τον πρωθυπουργό της Γροιλανδίας Γενς-Φρέντερικ Νίλσεν. Είχαν προηγηθεί πολύμηνες διαπραγματεύσεις, μετά τις απειλές του Αμερικανού προέδρου για χρήση στρατιωτικής ισχύος και επιβολή δασμών σε Ευρωπαίους συμμάχους που θα αντιτάσσονταν στις επιδιώξεις του.
Ο Τραμπ υποστήριζε ότι η Δανία δεν μπορούσε να προστατεύσει το νησί από απειλές της Κίνας και της Ρωσίας. Η Κοπεγχάγη δήλωνε επανειλημμένα ανοιχτή σε διεύρυνση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας, απορρίπτοντας όμως το αίτημα για πλήρη αμερικανικό έλεγχο.
Στα τέλη Ιανουαρίου, ο Τραμπ και ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε ανακοίνωσαν ένα πλαίσιο συμφωνίας για μεγαλύτερη στρατιωτική πρόσβαση των ΗΠΑ, το οποίο οδήγησε στην υπογραφή του Σεπτεμβρίου.
Ωστόσο, οι εκτιμήσεις για την εμβέλεια του κειμένου διαφέρουν. Ο καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης Μίκελ Βέντμπι Ράσμουσεν εκτιμά ότι οι ΗΠΑ θα μπορούν πλέον να ζητούν μεγαλύτερη επιρροή σε αποφάσεις ασφαλείας και στην εκμετάλλευση στρατηγικών πόρων. Άλλοι ειδικοί θεωρούν ότι η συμφωνία δεν προσθέτει πολλά στην ήδη υφιστάμενη αμερικανική στρατιωτική πρόσβαση.































