Η Ευρώπη, που αναμένεται να είναι η ήπειρος με τον ταχύτερο ρυθμό θέρμανσης παγκοσμίως, βγαίνει από το θερμότερο καλοκαίρι που έχει καταγραφεί ποτέ, με πυρκαγιές, παρατεταμένους καύσωνες και ξηρασία. Μέσα σε αυτό το κλίμα δημοσιεύεται νέα αμερικανική μελέτη μοντελοποίησης, η οποία προειδοποιεί ότι κάθε επιπλέον βαθμός υπερθέρμανσης του πλανήτη θα εκθέτει περίπου ένα δισεκατομμύριο ανθρώπους παραπάνω σε έναν ακόμη μήνα ζέστης και υγρασίας πέρα από όσα μπορεί να αντέξει το ανθρώπινο σώμα. Η έρευνα, με επικεφαλής ερευνητές του Πανεπιστημίου Στάνφορντ, τονίζει ότι ο κίνδυνος για τους ηλικιωμένους έχει υποτιμηθεί δραματικά.
- Στους 1,5°C θέρμανσης, το 22% των άνω των 60 ετών θα εκτίθεται σε επικίνδυνη ζέστη τουλάχιστον έναν μήνα τον χρόνο.
- Κάθε επιπλέον βαθμός σημαίνει ένα δισεκατομμύριο ανθρώπους παραπάνω με έναν ακόμη μήνα αφόρητης ζέστης.
- Οι πιο ευάλωτες χώρες: Ινδία, Πακιστάν, Μπανγκλαντές, Μιανμάρ και Νίγηρας.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε την Τρίτη στην επιθεώρηση The Lancet Planetary Health και κυκλοφορεί σε μια περίοδο κατά την οποία ο ακραίος καύσωνας στο βόρειο ημισφαίριο έσπασε πολλά ρεκόρ και συνέβαλε στον θάνατο δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων.
Γιατί οι παλαιότερες εκτιμήσεις δεν έβλεπαν όλη την εικόνα
Προηγούμενες έρευνες στηρίζονταν σε μια μέτρηση που ονομάζεται θερμοκρασία υγρού βολβού, η οποία ενσωματώνει την υγρασία για να εκτιμήσει πόση ζέστη αντέχει το σώμα. Το πρόβλημα, σύμφωνα με τους συγγραφείς, ήταν ότι οι μετρήσεις αυτές είχαν γίνει σε νέους, υγιείς ενήλικες.
Έτσι δεν λαμβανόταν υπόψη ο μεγαλύτερος κίνδυνος που αντιμετωπίζουν οι ηλικιωμένοι: ιδρώνουν λιγότερο, έχουν συχνά ασθενέστερη καρδιά και προϋπάρχοντα προβλήματα υγείας. Η νέα ομάδα χρησιμοποίησε πρόσφατα δεδομένα από πειράματα στις ΗΠΑ που εξέτασαν πώς αντέχουν άνθρωποι άνω των 60 ετών σε υψηλότερη ζέστη και υγρασία.
Με βάση αυτά, και συνυπολογίζοντας τη γήρανση του παγκόσμιου πληθυσμού, μοντελοποίησαν τον αντίκτυπο της ζέστης σε τρεις διαφορετικές ηλικιακές ομάδες έως το 2100, υπό διαφορετικά σενάρια υπερθέρμανσης. «Η αφόρητη ζέστη θα βιωθεί σε πολύ μεγαλύτερη κλίμακα και για μεγαλύτερα διαστήματα, πλήττοντας πολύ περισσότερους ανθρώπους απ’ όσο εκτιμούσαμε», καταλήγει η μελέτη.
Τι σημαίνει κάθε βαθμός θέρμανσης σε αριθμούς ανθρώπων
Αν ο πλανήτης θερμανθεί κατά 1,5°C σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα, το 22% των ανθρώπων άνω των 60 ετών θα εκτίθεται σε μη ασφαλή ζέστη για τουλάχιστον έναν μήνα κάθε χρόνο παγκοσμίως. Στους 3°C, οι ηλικιωμένοι στις πιο πληττόμενες περιοχές —τη Νότια Ασία και τον Κόλπο— θα μπορούσαν να αντιμετωπίζουν επικίνδυνη ζέστη μέρα και νύχτα για τρεις συνεχόμενους μήνες τον χρόνο.
Κάθε επιπλέον βαθμός θέρμανσης θα σημαίνει ένα δισεκατομμύριο ανθρώπους παραπάνω που θα βιώνουν περίπου έναν ακόμη μήνα ζέστης και υγρασίας πέρα από τα όρια αντοχής τους.
Οι χώρες που κινδυνεύουν περισσότερο, σύμφωνα με τη μελέτη, είναι εκείνες με υψηλά επίπεδα φτώχειας και ελάχιστη πρόσβαση σε δροσισμό, όπως η Ινδία, το Πακιστάν, το Μπανγκλαντές, η Μιανμάρ και ο Νίγηρας.
Ο κίνδυνος της «κλιματικής μετανάστευσης»
Οι ερευνητές προειδοποιούν ότι η μη αντισταθμίσιμη ζέστη μπορεί να οδηγήσει ολοένα και περισσότερο σε εσωτερικές μετακινήσεις πληθυσμών και διασυνοριακή κλιματική μετανάστευση, δημιουργώντας νέες πολιτικές και ανθρωπιστικές προκλήσεις.
Για να αποφευχθούν αυτά τα ζοφερά σενάρια, καλούν σε περικοπή των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, ενώ ζητούν τα μελλοντικά σχέδια αντιμετώπισης καύσωνα να δίνουν προτεραιότητα στους ευάλωτους ηλικιωμένους. Καθώς οι περισσότεροι θάνατοι από τη ζέστη συμβαίνουν σε εσωτερικούς χώρους, τονίζουν πως η ευρύτερη πρόσβαση σε κλιματισμό και άλλες υποδομές δροσισμού είναι ιδιαίτερα σημαντική.
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι η επόμενη χρονιά αναμένεται ακόμη πιο θερμή.
Πιστεύετε ότι οι πόλεις και οι υπηρεσίες υγείας είναι έτοιμες να προστατεύσουν τους ηλικιωμένους από τους ολοένα και εντονότερους καύσωνες; Πείτε μας τη γνώμη σας.
